Per 1 januari 2027 verdwijnt de compensatieregeling voor de transitievergoeding volledig, oftewel het einde van de compensatie transitievergoeding is in zicht. Werkgevers die na twee jaar arbeidsongeschiktheid tot een beëindiging van de arbeidsovereenkomst met de werknemer willen komen, kunnen de betaalde transitievergoeding dan niet langer terugvragen bij het UWV. Dit geldt ongeacht de wijze waarop de arbeidsovereenkomst wordt beëindigd.
In de dagelijkse praktijk wordt na langdurige arbeidsongeschiktheid en de toekenning van een WIA-uitkering, aan de werknemer veelal een vaststellingsovereenkomst (VSO) aangeboden om de arbeidsovereenkomst te beëindigen onder toekenning van de wettelijke transitievergoeding. De verwachting is dat dit per 1 januari 2027 tot de verleden tijd behoort.
Het afschaffen van de compensatieregeling zal in de praktijk dan ook een financiële aderlating betekenen voor zowel werkgevers als werknemers.
Voor welke werkgevers geldt de afschaffing?
In eerste instantie was het de bedoeling om de compensatieregeling alleen af te schaffen voor middelgrote en grote werkgevers. Inmiddels heeft het kabinet besloten een stap verder te gaan; de compensatieregeling vervalt per 1 januari 2027 voor alle werkgevers, dus ook voor kleine werkgevers. Daarnaast verdwijnt ook de compensatieregeling transitievergoeding voor kleine werkgevers die hun onderneming beëindigen vanwege pensionering of overlijden.
Wat verandert er voor werknemers?
Werknemers behouden ook na 1 januari 2027 hun recht op de wettelijke transitievergoeding van artikel 7:673 BW wanneer hun arbeidsovereenkomst na langdurige arbeidsongeschiktheid (lees: 104 weken ziekte) wordt beëindigd door opzegging van de werkgever na een UWV WERKbedrijf procedure danwel als dit expliciet wordt vastgelegd in een vaststellingsovereenkomst (VSO). De transitievergoeding zelf verdwijnt dus niet.
De praktijk kan echter lastiger worden. Omdat werkgevers de transitievergoeding straks volledig zelf moeten betalen en dragen, zullen werkgevers een kosten / baten afweging (moeten) maken. Werkgevers zullen opnieuw moeten afwegen of een beëindiging van de arbeidsovereenkomst nodig en wenselijk is. Tegelijkertijd geeft het kabinet aan dat werkgevers niet wettelijk verplicht worden om slapende dienstverbanden te beëindigen.
Daarmee bestaat de kans dat werkgevers er na 1 januari 2027 voor kiezen het dienstverband slapend te houden. Dit houdt in dat de arbeidsovereenkomst blijft bestaan, maar er na 104 weken ziekte geen loondoorbetalingsverplichting meer zal zijn. De arbeidsovereenkomst wordt daarmee een lege huls. Omdat het dienstverband dan niet eindigt, ontvangt de werknemer geen transitievergoeding.
Het kabinet erkent in de nota van wijziging bij het wetsvoorstel tot wijziging van Boek 7 van het Burgerlijk Wetboek in verband met het beperken van de compensatieregeling transitievergoeding bij ontslag wegens langdurige arbeidsongeschiktheid dat deze ontwikkeling kan optreden.
Procedures opstapel met einde compensatie transitievergoeding?
De verwachting is dat er opnieuw procedures zullen gaan volgen over de vraag wanneer een werkgever op grond van goed werkgeverschap moet meewerken aan een beëindiging van het dienstverband na langdurige arbeidsongeschiktheid.
Zowel voor werknemers als voor werkgevers is het dan ook zaak om tijdig verzuimdossiers te gaan inventariseren en de knopen te gaan tellen.
Een paar tips voor werknemers en werkgevers
- Ga op tijd het gesprek met elkaar aan, nu de compensatieregeling er nog is;
- Laat zowel als werknemer als als werkgever uw juridische positie beoordelen;
- Let op het overgangsrecht, in lopende verzuimdossiers kan het van groot belang zijn wanneer het opzegverbod wegens ziekte precies eindigt. In sommige gevallen blijft compensatie mogelijk als relevante termijnen vóór 1 januari 2027 zijn verstreken.
- Houd toekomstige rechtspraak in de gaten, de kans is groot dat rechters zich opnieuw gaan uitlaten over slapende dienstverbanden en goed werkgeverschap.
Conclusie
Met de afschaffing van de compensatieregeling bespaart de overheid honderden miljoenen euro’s, maar de maatregel brengt ook nieuwe onzekerheid met zich mee voor werknemers en werkgevers. Voor werkgevers stijgen de kosten van ontslag na langdurige arbeidsongeschiktheid. Voor werknemers neemt het risico toe dat een dienstverband slapend blijft voortbestaan. Het lijkt dan ook slechts een kwestie van tijd voordat de rechter opnieuw duidelijkheid moet gaan geven over de grenzen van goed werkgeverschap bij langdurige arbeidsongeschiktheid.
Vragen?
Heeft u vragen over de transitievergoeding, de compensatieregeling of andere arbeidsrechtelijke onderwerpen? Neem gerust vrijblijvend contact op met arbeidsrechtadvocaat Jolande de Nooij via 050 7600 900 of info@denooijarbeidsrecht.nl
De inhoud van deze blog is actueel op de datum van publicatie, maar het recht is voortdurend in beweging. Voor de meest recente juridische inzichten, neem contact op met De Nooij Arbeidsrecht.